Empedans Ölçümü Nasıl Yapılır?

Verimli ve tam kapasite ile elektrik tesislerinin çalışabilmesi için her zaman düzgün aşamalar ile yapılan empedans ölçümü gereklidir. Buradaki temel amaç, kontrollerin sağlaması ve olası risklerin önüne geçerek uygun önlemlerin alınmasını konu edinir. Buna uygun olarak ise gerekli çalışmalar yapılarak ilgili düzen sağlanmış olunur.

Empedans Ölçümü Nedir?

Genel anlamda, çevrim empedansını kaynak empedansı olarak açıklanabilir. Bunun genel yapısı incelendiğinde ise Koruyucu Toprak “PE” ile Hat “L” arasında yapılan ölçümün yapılmasıdır. Elektrik tesisatı üzerinde aşırı akıma karşı bir koruma sistemini bulunuyorsa, bunun için mutlaka loop empedansının ölçülür.

Aynı zamanda oluşması muhtemel bir kısa devre durumunda eğer ki hata akımı oluşursa, var olan koruma elemanlarının ilgili zaman aralığında devreyi açabilmesi gerekir. Fakat koruma elemanlarının işlevlerini yerine getirebilmesinin sağlanması, faz ve PEN iletkeni üzerindeki en uygun empedans içeriği uygun kabul edilen standartlar içerisinde yer almalıdır.

Empedans Ölçümü Nasıl Yapılır

Empedans Ölçümü Nasıl Yapılır?

Ölçümün doğru şekilde uygulanabilmesi için belirli bir takım etkenler bulunur. Bu etkenler, doğrudan cihazın faz hattı üzerinden bir kısım akımı alarak, toprak hattı aracılığı ile toprağa iletmesiyle mümkün olmaktadır. Bu vesile ile empedans ölçüm işlevi, toprağın üzerinden gitmekte olan akım, zaten belirli olan trafo yıldız noktasındaki topraklanmasına doğrudan faz iletkenine cihaza geri dönmektedir. İşte belirli bir hat üzerinde geçen tüm hatların geçerli direnç rakamlarının toplam değerlerine çevrim empedans adı verilmektedir. Yapılan bu değer ile bir takım kavramlar ve ölçüm sonuçları yer almaktadır.

Empedans Ölçümündeki Değerler

Doğrudan empedans ölçümü nasıl yapılır sorusu için ilgili değerler üzerinde bir takım açıklamalar yer alır. Ölçüm ile elde edilen empedans değerlerinin içerisinde;

  • Koruma Topraklanması,
  • İşletme Topraklanması,
  • Trafo Sekonder Sergi Dirençleri,
  • Faz İletkeni Direnci,
  • Koruma Topraklanması İletkeni Direnci yer almaktadır.

Eğer ki elde edilen tüm değerler, bu belirtilen şekilde yapıldığı takdirde, doğrudan ölçülmekte olan topraklama değerinin istenilen sonucu verdiğini göstermektedir. Bunun temel nedeni ise koruma elemanlarının geçerli hat üzerinde ortaya çıkabilecek herhangi bir kısa devre durumuna karşı tepki vermesidir. Örnek verildiğinde, bir makinenin gövdesindeki faz hattı üzerinde kısa devre oluşmasının durumunda, geçerli akımın takip edeceği yol, yukarıdaki beş adet maddeyi kapsamaktadır.

Empedans Ölçümü Nasıl Yapılır

Neden Empedans Ölçümü Yapılmalıdır?

Ölçüm oluşumu ve standartlarında, daha işlevsel bir sonuç almak ve sürekliliği sağlama amacı bulunur. Öyle ki, genel anlamda TN topraklama tipi olan modellerde, eğer ki oluşabilecek dolaylı bir dokunma etkisine karşı aşırı akım sistemi bulunuyorsa, yapılacak açma başlangıcı dahlinde ilgili akıma uyumlu olduğu mutlaka incelenmesi gerekir. Dolaylı iletken dokunmasında etkin bir koruma sağlanmak isteniyorsa, koruma ile ana iletken arasında var olan PEN iletkeni ve ana iletken ilişiğindeki mevcut olan çevrim empedansı tespit edilebilmelidir.

Bununla beraber, tesisatın aşırı akım koruma elemanı bulunuyor ve korunuyorsa, o zaman hata döngüsü üzerinde empedans ölçümü yapılmalıdır. Oluşabilecek hata durumlarında uygun zaman diliminde devreyi açabilmesi için her zaman PEN ile faz arasında olması gereken empedans değerinin en düşük olması da ayrıca gerekmektedir. Tüm bu sonuçların alınabilmesi de empedans ölçümü çalışmasının tam verimi ile yapılması ve tam cihazlar üzerinden gerçekleştirilmesine bağlıdır.

Empedans Ölçümünün Gerekliliği

Genel anlamda verim alabilmek ve kısa devre durumunda etkin bir işlevin gerçekleşebilmesi adına empedans ölçümü yapılabilmelidir. Bununla beraber, bir takım şebeke üzerinde gerilim salınımı olması durumlarına karşılık, birden çok fazla ölçüm yapılmalı ve bunların ortalaması da alınmalıdır. Aynı zamanda gerekli olan ölçüm yapılırken, ilgili akım devresinin olabildiğince en uzak noktasından yapılması da gerekiyor.

Bir önceki yazımız olan Topraklama Şeridi İmalatçıları başlıklı makalemizde Kaçak akım miktarı, Topraklama Şeridi Özellikleri ve Topraklama sistemi hakkında bilgiler verilmektedir.