PARATONER

PARATONER

Havadaki elektrik yükünü toprağa aktarmayı amaçlayan araçlara yakalama  çubuğu yada paratoner denir. İki bulutun sürtüşmesi, çarpışması veya kendi aralarında elektron boşalması yapmaları sonucu oluşan şiddetli ışık görüntüsüne şimşek denir. Şimşeklerin yıldırıma dönüşebilmesi için bulutların yeryüzüne yakın birşekilde paralel olarak durup, elektron alışverişi yapmaları gerekir. Bu olaydan sonra elektronların izlediği yol şiddetli bir ateş topuna dönüşür ve yıldırım oluşur. Yıldırımdan korunmak için binaların, camilerin ve evlerin gök yüzüne yakın olan yerlerine paratoner adı verilen aletler konulur. Bu aletler kısaca toprağa bağlanmış birer demirçubuktan ibarettir.

Paratonerlerin elektriği toprağa aktarması fizikte yük paylaşımı ile açıklanabilir. Topraklama sayesinde demir iletkene gelen yıldırım etkisiz hale getirilir.
Paratoner, sivri uçlu metal bir çubuk, iletken tel ve metal levhalardan oluşur. İletken levha toprağa gömülür, sivri uçlu metal çubuk binanın en üstüne takılır, metal çubuk iletken telle metal levhaya bağlanır. Yükler sivri uçlarda toplandığından dolayı, bulutla yer arasındaki yük akışı yıldırımsavar (paratoner) ile bulut arasında olur. Cami minarelerinin ve yüksek binaların üstünde paratoner bulunur.
  

PARATONER BAKIMI 

  • Paratoner tesisatları yılda bir kez kontrol edilir.
  • Paratonerin sağlam olup olmadığına bakılır. 
  • Paratoner direğinin sağlamlığı ve yakalama ucunun paslanıp paslanmadığı kontrol edilir.
  • İniş iletkenlerinin paratonerle bağlantı noktaları konrol edilir. Gevşekşe sıkılmalıdır, aksi halde yangına yol açabilir.
  • Direkteki iniş iletkenleri kroşeleri konrol edilir.
  • İniş iletkenlerinde varsa ekler kontrol edilir.
  • İniş iletkenlerinin sürekliliği konrol kopma veya herhengi bir çıkma varsa et kalınlığı olan bakır bağlantı klemesleri kullanılıp yeterince sıkılmalıdır.
  • Zeminden 2 metre yukarıda olması gereken test (ölçüm) klemensi kontrol edilir. gerekirse değiştirilip klemens yeterince sıkılmalıdır.
    PARATONER

                              PARATONER ÖLÇÜMÜ

  • Paratoner topraklaması ve diğer bütün cihazların topraklamaları kesinlikle ayrı yapılmamalıdır. Eş potansiyel bara yapılıp tüm topraklamalar bu barada birleştirilir. En uygun olanı temel topraklaması yapıp topraklamaları eş potansiyel baraya bağlamaktır.
  • Buna imkan yoksa levha yerine topraklama çubuğu çakılarak yapılabilir. Topraklamada önemli olan temas yüzeyi ve korozatif etkilere dayanımı düşünülerek yapılmalıdır.
  • Topraklama çubuklarının aralıkları çubuk uzunluğunun  iki katı uzunluğunda ve mümkünse kaz ayağı şeklinde yapılmalıdır.
  • Topraklama çubukları iniş iletkenleri ile toprak yüzeyinin en az 10-15 cm altında birbirine bağlanmalıdır. Bunun nedeni kışın toprak yüzeyi 5 cm'e kadar donabiliyor.
  • Topraklama çubuğu ile iniş iletkenleri iki  şekilde bağlanabilir. Birinci Termokaynak ile;  bir grafit kalıp içerisine bakıroksit konularak ateşlerinir oluşan yanma sonunda topraklama çubuğu ve iniş iletkeni biribine kaynamış olur. Biz bu yöntemi tavsiye etmiyoruz uygulamalarda yapılan yanlışlıklar nedeniyle bu kaynaklar kopuyor. İkinci yöntem ek klemens ile; Topraklama çubugu ve iniş iletkenleri et kalınlığı iyi olan ek klemensi ile iyice sıkılıp sadece ek yerine zift, yağlı boya vs.. sürülerek geçiş direncine engel olacak oksitlenmeler ve korozif etkilerden korunulur.
  • Topeaklama direnci ölçümü için; iniş iletkenleri test klemensinden ayrılır, topraklama megeri kullanılarak direnç ölçülür.
  • Topraklama Ölçümü sonucunda direnç değeri en fazla 10 ohm olmalıdır.
  • Eğer paratoner topraklaması direnci 10 ohm üzerinde çıkarsa ilave çubuk çakılarak direnç düşürülebilir.
  • Topraklama direncinin düşürülmesi için çeşitli kimyasallar piyasada satılmaktadır. Korozif etkileri ve çevreyi kirlettikleri için biz önermiyoruz.

Not: Topraklama tesisatlarında toprak altı bağlantılar klemens ile yapıldığında birkaç yıl sonra klemenslerin cıvata ve ek noktaları çürümeye başlar. Bu çürümenin etkisiyle ek noktası açılmaya başlar ve zamanla bu noktada kopukluk oluşur.


Yorumlar - Yorum Yaz


Hemen Teklif al
 Hemen Teklif al
Saat
Site Haritası
Ziyaret Bilgileri
Aktif Ziyaretçi1
Bugün Toplam1
Toplam Ziyaret150615